Το Μάουντ Ράσμορ το 2010

Η προσέγγιση μέσα από τους Μπλακ Χιλς ήταν από μόνη της ενδιαφέρον μέρος του ταξιδιού. Στην Iron Mountain Road η διαδρομή στρίβει μέσα στο δάσος και αλλάζει υψόμετρο ακολουθώντας το ανάγλυφο. Οι ξύλινες σπειροειδείς γέφυρες, γνωστές ως «pigtail», δίνουν στις στροφές εύκολα αναγνωρίσιμη μορφή.

Η Iron Mountain Road αποτελεί τμήμα της γραφικής διαδρομής Peter Norbeck National Scenic Byway. Οι ξύλινες γέφυρες και οι κυκλικές προσβάσεις επιτρέπουν στον δρόμο να ξεπερνά υψομετρικές διαφορές σε περιορισμένο χώρο. Ανάμεσα στα δέντρα, οι κατασκευές έχουν πολύ διαφορετικό χαρακτήρα από έναν φαρδύ, ευθύ αυτοκινητόδρομο.

Πίσω από τα ασυνήθιστα σχήματα υπάρχει πρακτική μηχανική. Ο Σέσιλ Κλάιντ Γκίντεον ανέπτυξε τα σχέδια των σπειροειδών γεφυρών το 1932, συνεργαζόμενος με τον γερουσιαστή Πίτερ Νόρμπεκ για τη χάραξη του δρόμου. Η περιγραφή της Ιστορικής Εταιρείας της Νότιας Ντακότα παρουσιάζει τόσο τις δύσκολες υψομετρικές αλλαγές όσο και την πρόθεση να δοθεί στις γέφυρες αγροτικός χαρακτήρας.

Για εμάς, οι στροφές και οι ξύλινες κατασκευές έκαναν τη διαδρομή αξέχαστη πριν ακόμη φτάσουμε στο μνημείο. Κάναμε και μια σύντομη στάση στο Κίστοουν, έπειτα συνεχίσαμε προς το Μάουντ Ράσμορ.

Το Μάουντ Ράσμορ ήταν τυλιγμένο σε πυκνή ομίχλη όταν φτάσαμε. Περπατώντας στη Λεωφόρο των Σημαιών, κοιτούσαμε προς το βουνό καθώς τα πρόσωπα εμφανίζονταν σταδιακά μέσα από την καταχνιά.

Ο Τζορτζ Ουάσινγκτον, ο Τόμας Τζέφερσον, ο Θίοντορ Ρούζβελτ και ο Αβραάμ Λίνκολν έγιναν αναγνωρίσιμοι πάνω στο χλωμό φόντο. Η ομίχλη απάλυνε τα περιγράμματα του γλυπτού και των γύρω βράχων. Αντί να δούμε μονομιάς μια καθαρά διαγραμμένη πλαγιά, παρακολουθούσαμε τα γνώριμα χαρακτηριστικά να ξεκαθαρίζουν με τις αλλαγές της ορατότητας.

Αυτή η ατμόσφαιρα είναι αδιαχώριστη από την ανάμνηση της επίσκεψής μας. Οι πρόεδροι παρέμεναν στο επίκεντρο, αλλά ο καιρός έγινε εξίσου μέρος της σκηνής. Η δική μας εικόνα του Μάουντ Ράσμορ ανήκε σε εκείνη τη συγκεκριμένη μέρα στους Μπλακ Χιλς.

Οι διαστάσεις εξηγούν γιατί το γλυπτό εντυπωσιάζει ακόμη κι όταν κρύβεται εν μέρει. Τα κεφάλια των προέδρων έχουν ύψος περίπου 60 πόδια, δηλαδή 18 μέτρα, παρότι οι επιμέρους διαστάσεις τους διαφέρουν.

Πώς οι τέσσερις πρόεδροι έγιναν ορεινό μνημείο

Η λάξευση πραγματοποιήθηκε μεταξύ 1927 και 1941. Ο γλύπτης Γκάτσον Μπόργκλουμ διηύθυνε το έργο και ο γιος του, Λίνκολν Μπόργκλουμ, επέβλεψε τις τελευταίες διατρήσεις μετά τον θάνατο του πατέρα του το 1941. Το χρονολόγιο της Υπηρεσίας Εθνικών Πάρκων καταγράφει τα στάδια των εργασιών και τις ξεχωριστές τελετές εγκαινίων των μορφών.

Ο Μπόργκλουμ επέλεξε τους προέδρους για να εκπροσωπήσουν μια συγκεκριμένη αφήγηση της αμερικανικής ιστορίας. Στον συμβολισμό που είχε σχεδιάσει, ο Ουάσινγκτον αντιπροσωπεύει τη γέννηση του έθνους, ο Τζέφερσον την επέκτασή του, ο Θίοντορ Ρούζβελτ την ανάπτυξή του και ο Λίνκολν τη διατήρησή του.

Η γνώση αυτής της πρόθεσης προσθέτει νόημα στη διάταξη των προσώπων. Δείχνει επίσης ότι το βουνό παρουσιάζει ανθρώπους και γεγονότα επιλεγμένα από έναν καλλιτέχνη και διαμορφωμένα σε δημόσιο μνημείο.

Η παλαιότερη ιστορία των Μπλακ Χιλς

Ο τόπος έχει πολύ μακρύτερη πολιτισμική ιστορία. Οι Μπλακ Χιλς έχουν πνευματική και πολιτισμική σημασία για τους Λακότα και άλλους αυτόχθονες λαούς.

Η Συνθήκη του Φορτ Λάραμι του 1868 συμπεριλάμβανε τους Μπλακ Χιλς στον Μεγάλο Καταυλισμό των Σιου. Οι ανακαλύψεις χρυσού έφεραν εισβολές χρυσοθήρων και οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέσχεσαν τη γη το 1877, όπως εξηγεί η παρουσίαση της συνθήκης από τα Εθνικά Αρχεία.

Αυτή η ιστορία έχει θέση δίπλα στην ιστορία του γλυπτού. Οι πρόεδροι είναι ένα επίπεδο του νοήματος του τοπίου· η σχέση των αυτοχθόνων με τους Μπλακ Χιλς προηγείται πολύ του μνημείου και συνεχίζεται πέρα από αυτό.

Η επόμενη επίσκεψή μας σε μνημείο πρόσφερε διαφορετική εικόνα ενός βουνού που μεταμορφωνόταν. Στο Crazy Horse Memorial η λάξευση ήταν ακόμη εμφανώς σε εξέλιξη. Μέσα στο κέντρο επισκεπτών, μια μακέτα υπό κλίμακα έδειχνε την προβλεπόμενη τελική σύνθεση.

Η μακέτα μάς βοήθησε να κατανοήσουμε το βουνό έξω. Ένωνε την προγραμματισμένη μορφή και το άλογο σε ένα σύνολο που μπορούσε κανείς να δει μονομιάς, ενώ ο πραγματικός βράχος έδειχνε ακόμη πόσα έμεναν να γίνουν. Η σύγκριση αυτών των δύο εικόνων ήταν το πιο αποκαλυπτικό μέρος της επίσκεψης.

Το έργο τιμά τον ηγέτη των Λακότα Τρελό Άλογο. Οι απαρχές του βρίσκονται στην πρόσκληση του Χένρι Στάντινγκ Μπέαρ προς τον γλύπτη Κόρτσακ Ζιολκόφσκι το 1939. Οι εργασίες στο βουνό άρχισαν το 1948 και το πρόσωπο του Τρελού Αλόγου ολοκληρώθηκε και εγκαινιάστηκε το 1998. Αυτοί οι σταθμοί καταγράφονται στο ιστορικό χρονολόγιο του μνημείου.

Το 2010 το ολοκληρωμένο πρόσωπο υψωνόταν πάνω από μια μεγαλύτερη σύνθεση που παρέμενε ημιτελής.

Το Crazy Horse σχεδιάστηκε ως εγχείρημα με ιδιωτική υποστήριξη. Το ίδρυμα περιγράφει τα εισιτήρια εισόδου και τις ιδιωτικές δωρεές ως πηγές υποστήριξης. Αυτή η προσέγγιση αποτελεί μέρος της ιστορίας του έργου μαζί με τη μακρά ακολουθία εργασιών στο βουνό.

Αφιερώσαμε επίσης χρόνο στους πίνακες και στις ονειροπαγίδες που εκτίθεντο. Αυτά τα μικρότερα αντικείμενα έδωσαν στην εσωτερική επίσκεψη διαφορετικό επίκεντρο από τη μνημειακή κλίμακα έξω. Το βουνό, η μακέτα και τα εκθέματα πρόσφεραν το καθένα κάτι διαφορετικό για παρατήρηση.

Πίσω στο λεωφορείο, ο καιρός έγινε το κύριο γεγονός. Η βροχή κάλυπτε το παρμπρίζ καθώς συνεχίζαμε μέσα στα βουνά. Έπειτα έγινε χιόνι και το τοπίο έξω διακρινόταν πολύ δυσκολότερα.

Ήταν ανοιξιάτικη εκδρομή, όμως η χιονόπτωση ήταν αρκετά έντονη ώστε να μετατρέψει το τοπίο σε σχεδόν αδιάκοπη λευκή εικόνα. Τα βουνά και το περιβάλλον του δρόμου, που συνήθως δίνουν σε ένα ταξίδι αίσθηση της απόστασης, είχαν κρυφτεί. Σε εκείνο το τμήμα, όσα μπορούσαμε να δούμε καθορίζονταν από τον καιρό ακριβώς γύρω από το λεωφορείο.

Η αντίθεση με την επίσκεψη στο μνημείο ήταν εντυπωσιακή. Στο Μάουντ Ράσμορ η καταχνιά είχε κρύψει εν μέρει έναν μόνο προορισμό. Εδώ το χιόνι επηρέαζε ολόκληρη τη θέα από το κινούμενο όχημα.

Αργότερα ο καιρός καθάρισε και το ευρύτερο τοπίο έγινε ξανά ορατό καθώς συνεχίζαμε το ταξίδι στο Ουαϊόμινγκ. Η διαδοχή βροχής, χιονιού και βελτιωμένης ορατότητας έγινε μια από τις πιο ζωντανές αναμνήσεις του δρόμου.

Η διανυκτέρευσή μας στο Ουαϊόμινγκ άρχισε με ένα απλό δωμάτιο μοτέλ: κρεβάτι, μικρό τραπέζι και χώρος για ξεκούραση μετά από μεγάλη μέρα στον δρόμο. Το ίδιο το δωμάτιο ελάχιστα προμήνυε όσα θα βρίσκαμε στο λόμπι.

Εκεί το εσωτερικό ήταν γεμάτο ταριχευμένα ζώα. Μια ομάδα λιονταριών, ένας ρινόκερος, μια αντιλόπη και μια στρουθοκάμηλος έκαναν τον χώρο να μοιάζει περισσότερο με έκθεση παρά με συμβατική υποδοχή.

Τα ζώα ήταν τοποθετημένα σε σκηνές, με τα μεγαλύτερα δείγματα να κυριαρχούν στην αίθουσα. Το μέγεθος και η ποικιλία τους έκαναν ιδιαίτερα αισθητή την αντίθεση με το απλό κατάλυμά μας. Είχαμε έρθει για μια διανυκτέρευση και βρεθήκαμε να περιεργαζόμαστε μια περίτεχνη συλλογή.

Ήταν ένα από τα λιγότερο προβλέψιμα μέρη του ταξιδιού. Τα διάσημα μνημεία ήταν τα προφανή τοπόσημα, αλλά αυτό το ασυνήθιστο εσωτερικό έδωσε στη στάση μας στο Ουαϊόμινγκ δικό της χαρακτήρα. Πρόσθεσε επίσης πολύ διαφορετικές εικόνες στους δρόμους, τα βουνά και τα μνημεία της ταινίας μας.

Η συνέχεια της διαδρομής μάς οδήγησε μέσα από το φαράγγι Σοσόνι, όπου απότομα βραχώδη τοιχώματα έκλειναν γύρω από τον δρόμο και το ποτάμι. Οι σήραγγες που είχαν ανοιχτεί στην πλαγιά έκαναν ιδιαίτερα σαφή τη στενή σχέση της διαδρομής με το ανάγλυφο.

Δυτικά του Κόντι ο δρόμος ακολουθεί τον ποταμό Σοσόνι ανάμεσα στα βουνά Ράτλσνεϊκ και Σίνταρ. Η περιγραφή της γραφικής διαδρομής από το Τμήμα Μεταφορών του Ουαϊόμινγκ τοποθετεί το φαράγγι, το φράγμα Μπάφαλο Μπιλ και την τεχνητή λίμνη κατά μήκος αυτού του δυτικού διαδρόμου.

Περνώντας από τις σήραγγες, βλέπαμε τη θέα να στενεύει και να ανοίγει ξανά. Ο βράχος ήταν κοντά στον δρόμο, με το ποτάμι να χαράζει μια γραμμή μέσα στο φαράγγι. Ήταν ένα από τα τμήματα όπου η μετακίνηση ανάμεσα στους προορισμούς πρόσφερε σημαντικό μέρος του τοπίου.

Στη συνέχεια ο δρόμος αποκάλυψε το φράγμα και την πολύ ευρύτερη τεχνητή λίμνη, αλλάζοντας ξανά τον χαρακτήρα του τοπίου.

Το φράγμα Μπάφαλο Μπιλ έφερε ένα σημαντικό τεχνικό έργο στο ταξίδι. Είδαμε το φράγμα και την τεχνητή λίμνη που δημιούργησε, με το νερό να απλώνεται σε τοπίο περικλεισμένο από βουνά.

Το τσιμεντένιο τοξωτό φράγμα ολοκληρώθηκε το 1910, έναν αιώνα πριν από την επίσκεψή μας. Με το αρχικό ύψος των 325 ποδιών, ήταν το υψηλότερο φράγμα στον κόσμο όταν ολοκληρώθηκε. Βασικός σκοπός του ήταν η αποθήκευση νερού για άρδευση, στηρίζοντας τη γεωργία της γύρω περιοχής. Η ιστορία του φράγματος από την Υπηρεσία Εθνικών Πάρκων εξηγεί αυτόν τον αρχικό ρόλο.

Αρχικά ονομαζόταν φράγμα Σοσόνι και πήρε το όνομα Μπάφαλο Μπιλ το 1946, προς τιμήν του Ουίλιαμ Φ. Κόντι. Η κατασκευή είχε επίσης υψωθεί κατά 25 πόδια σε μεταγενέστερη επέκταση, πριν από το ταξίδι μας, επομένως το φράγμα που είδαμε ήταν ψηλότερο από την αρχική κατασκευή του 1910.

Η τεχνητή λίμνη έδωσε στη θέα διαφορετική κλίμακα από το στενό φαράγγι. Το νερό καταλάμβανε μεγάλο μέρος του τοπίου και ο δρόμος συνέχιζε δίπλα του. Η γνώση του λόγου ύπαρξής της πρόσθετε άλλη διάσταση: ήταν ένας ενεργός ταμιευτήρας σε περιοχή που είχε διαμορφωθεί από την ανάγκη διαχείρισης του νερού.

Το τελευταίο τμήμα αυτού του σκέλους του ταξιδιού ακολουθούσε την κοιλάδα Ουαπίτι, με τις χιονισμένες κορυφές της οροσειράς Αμπσαρόκα στο βάθος. Ο δρόμος, το ποτάμι και τα βουνά συνέθεταν το σκηνικό καθώς συνεχίζαμε προς την ανατολική είσοδο του Γέλοουστοουν.

Αυτός ο διάδρομος ακολουθεί τον βόρειο κλάδο του ποταμού Σοσόνι, τον North Fork. Η Buffalo Bill Cody Scenic Byway περνά από την κοιλάδα προς το πάρκο, κάνοντας την ίδια την προσέγγιση μέρος της εμπειρίας του ταξιδιού στο βορειοδυτικό Ουαϊόμινγκ.

Για εμάς, οι χιονισμένες κορυφές και το ποτάμι ήταν το κατάλληλο τελικό τοπίο γι’ αυτό το στάδιο. Ο καιρός είχε αλλάξει επανειλημμένα στη διαδρομή και το χιόνι φαινόταν πλέον στα μακρινά βουνά αντί να γεμίζει τη θέα ακριβώς έξω από το λεωφορείο.

Το Μάουντ Ράσμορ στην ομίχλη είναι η καθοριστική εικόνα της επίσκεψής μας στους Μπλακ Χιλς. Η Λεωφόρος των Σημαιών οδηγούσε σε ένα μνημείο με γνώριμα πρόσωπα που σταδιακά γίνονταν ορατά, δίνοντάς μας μια θέα διαμορφωμένη εξίσου από τον καιρό και τη λάξευση.

Και άλλες στιγμές ήταν εξίσου ιδιαίτερες γι’ αυτό το ταξίδι: η σύγκριση της μακέτας του Crazy Horse με το ημιτελές βουνό, η παρακολούθηση της βροχής που γινόταν χιόνι από το λεωφορείο και η ανακάλυψη μιας εξαιρετικής συλλογής ζώων στο λόμπι ενός μοτέλ.

Ο δρόμος μέσα από το Ουαϊόμινγκ συνέδεσε αυτές τις εμπειρίες με ένα ευρύτερο τοπίο. Το φαράγγι Σοσόνι, η τεχνητή λίμνη Μπάφαλο Μπιλ και η κοιλάδα Ουαπίτι έκαναν αξέχαστη την ίδια τη μετακίνηση, οδηγώντας αυτό το μέρος του ταξιδιού μας το 2010 παραπέρα, προς το Γέλοουστοουν.

Φωτογραφίες και βίντεο: Δικό μας πρωτότυπο υλικό από το ανοιξιάτικο ταξίδι μας στους Μπλακ Χιλς και στο Ουαϊόμινγκ το 2010 — Let’s Visit by Radon.